Phủ xanh bề mặt: Giảm ô nhiễm không khí
Posted by

Phủ xanh bề mặt: Giảm ô nhiễm không khí

Phủ xanh tường hay mặt ngoài của công trình đã được quan tâm nhiều hơn trong những năm gần đây. Trong vài thập kỷ qua  con người đã nhận ra khả năng cách âm của bề mặt xanh của công trình. Vườn đứng hoặc khái niệm bức tường sống mang lại  nhiều lợi ích kinh tế, xã hội và môi trường như giảm lượng khí thải nhà kính, thích ứng với biến đổi khí hậu, cải thiện chất lượng không khí, cung cấp môi trường sống và cải thiện thẩm mỹ. Mặc dù có những lợi ích như vậy, việc sử dụng các công nghệ xanh trên toàn thế giới vẫn còn trong giai đoạn trứng nước.

Công dụng của tường xanh thể hiện rõ khi nó có thể kết nối các công năng. Một số lợi ích và kết nối công năng của tường xanh thể hiện ở những khía cạnh sau:

  • Tiết kiệm năng lượng nhờ khả năng cách nhiệt,làm giảm nhiệt đô trong nhà vào mùa hè và tiết kiệm năng lượng trong mùa đông.
  • Bảo vệ vật liệu xây dựng và các bộ phận công trình khỏi tác động trực tiếp của tia UV, mưa và sương giá.
  • Một mặt tiền phát triển tốt cung cấp cho thực vật và sinh vật khác môi trường sống phù hợp Điều đó có nghĩa là nó góp phần vào việc cải thiện đa dạng sinh học trong môi trường xây dựng.
  • Khả năng làm sạch không khí (tập hợp các hạt vật chất, carbon dioxide, nitrogen oxide).
  • Cải thiện vi khí hậu và giảm hiệu ứng “đảo nhiệt đô thị” của những khu vực bị bê tông hóa.
  • Giảm lượng nước tưới tiêu nhờ tận dụng chính lượng mưa tự nhiên để tạo ra hệ thống thủy canh tốt.

Tường xanh có thể là môi trường sống lí tưởng cho một phần hoặc cả một thảm thực vật. Việc cho phép và khuyến khích phát triển tường xanh đã đem môi trường sống tự nhiên xích lại gần đời sống đô thị hơn, mô phỏng môi trường đá tự nhiên bằng gạch và bê tong. Về mặt sinh thái, tường xanh có thể được coi như vườn đứng và là một phần mở rộng của thiên nhiên. Con người có thể nhận thức được giá trị ngày càng tăng của không gian xanh trong bối cảnh đô thị hóa hiện nay. Xanh hóa bề mặt công trình đem lại các lợi ích sinh thái như tạo môi trường tồn tại và phát triển cho các loài chim, từ đó đem lại niềm vui cho chính con người. Bề mặt công trình được phủ xanh cũng tạo hiệu ứng thị giác theo mùa ( thay đổi màu sắc lá chẳng hạn…). Như vậy ta có thể coi như bề mặt xanh luôn được làm mới.

Trong khuôn khổ bài viết này, tác giả chỉ muốn thảo luận trên hai khía cạnh được nghiên cứu của tường xanh, đó là: Tiềm năng cải thiện chất lượng không khí các khía cạnh nhiệt của bề mặt phủ xanh.

Cải thiện chất lượng không khí

Lá cây trên các bức tường cung cấp một diện tích bề mặt lớn có khả năng lọc ra các hạt vật chất (PMX) và các chất ô nhiễm khác như NOx và hấp thu CO2 vào ban ngày. Mặt phủ xanh ngăn các hạt vật chất chuyển động dọc theo bề mặt công trình và lọc chúng. Thảm thực vật tao nên một bề mặt hấp thu lớn và cũng thúc đẩy chuyển động dọc bằng cách tăng cường sự hỗn loạn. Trong những tháng hè, khi bề mặt bê tông, gạch, đá, thủy tinh và nhựa đường bị hun nóng sẽ sinh ra luồng khí nóng chuyển động bốc lên cao đem theo các hạt bụi đất bẩn. Những hạt này được hấp thụ bởi lá, thân cây và cành. Khi mưa xuống, các hạt này lại được rửa trôi xuống lớp đất bên dưới. Lá rụng vào mùa thu cũng góp phần vào quá trình này. Cây cối cũng có khả năng hấp thụ khí ô nhiễm như CO2, Nox và quang hợp khí CO2.

Ô nhiễm hạt vật chất  gây ảnh hưởng tới sức khỏe của  con người ở việc làm giảm chức năng phổi, tăng các vấn đề về đường hô hấp và tim mạch. Chất lượng không khí được cải thiện thông qua sử dụng tường xanh đem lại lợi ích trực tiếp cho những người bị bệnh lâu năm. Tường xanh cũng góp phần làm giảm hình thành sương mù, tăng cường độ bền cho các cơ sở hạ tầng đô thị dễ bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm không khí.

1

Hình 1 (trái): Bụi trên Holly châu Âu (Ilex aquifolium) gần một con đường không trải nhựa

Hình 2 (bên phải): hiển vi (ESEM) của bụi mịn trên lá cây Thường xuân (Hedera helix)

Khi các hạt được hấp thụ bởi lá điều quan trọng là phải biết những gì sẽ xảy ra sau đó. Có thể rằng các hạt hấp thụ bởi các lá sẽ bay vào không khí một lần nữa (tái diễn) hoặc chúng sẽ đọng lại  trên bề mặt lá và cuối cùng theo mưa rơi hoặc lá rụng vào lòng đất?

Các quá trình cần nghiên cứu của sự tái diễn của các hạt bao gồm: gió hoặc bất ổn,  mưa và lá rụng (hình 3).

2

 Hình 3: Quan hệ mô hình khái niệm giữa các hạt và lá

Hai lực chính tác động lên các hạt nhỏ, chuyển động trong không khí: một là lực hấp dẫn và hai là lực ma sát tác dụng bởi không khí thông qua đó các hạt đang chuyển động. Nếu các hạt tích điện được chúng sẽ phải chịu lực tĩnh điện, có thể làm thay đổi sự phân tán và cấu trúc của các hạt tích điện so với những hạt không tích điện. Một số hạt có thể được hấp thụ vào cây nhưng hầu hết được giữ lại trên bề mặt. Một khi các hạt được hấp thụ lên bề mặt lá điều quan trọng là phải biết các hạt này di chuyển vào lòng đất như thế nào. Ngoài ra kích thước hạt tham gia vào quá trình này cung cấp cho cái nhìn sâu sắc trong các nguy cơ tiềm ẩn cho sức khỏe.

Mời các bạn theo dõi tiếp phần 2, thảo luận về điều chỉnh nhiệt độ và tính năng cách nhiệt của vườn đứng ở bài đăng sau.

Nguồn:

“Vertical greened surfaces and the potential to reduce air pollution and the improvement of the insulation value of buildings”

M. Ottelé, MSc. PhD candidate

Delft University of Technology

Faculty of Civil Engineering and Geosciences

Contact: M.Ottele@tudelft.nl

0 1 1249 12 August, 2014 Tóm tắt nghiên cứu chuyên sâu August 12, 2014
1 vote

1 comment

  1. Pingback: Phủ xanh bề mặt: tăng khả năng cách nhiệt công trình | E4G.org

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Facebook Comments